Τα ξωκκλήσια της Αράχωβας διασπαρμένα, από τις καταπράσινες πλαγιές του Παρνασσού ως τον ελαιώνα της, αποτελούν το καθένα, ξεχωριστό βίωμα και ανάμνηση της ψυχής του Αραχωβίτη, ξεχωριστή γιορτή και πανήγυρη για την Αράχωβα.

Συνδυάζουν την αρμονεία του μεγαλείου της Αραχωβίτικης φύσης με τη δέηση προς τα Ουράνια. Στο τέλος της Λειτουργίας προσφέρονται παραδοσιακά προϊόντα, γλυκό και τσίπουρο.

Aναφέρουμε χαρακτηριστικά μερικά ξωκκλήσια τριγύρω της Αράχωβας.

Το ξωκλήσι της Αγίας Κυριακής στις 7 Ιουλίου, (γιορτάζει και της Αγίας Μαγδαληνής, 22 Ιουλίου) στις νότιες πλαγιές του Παρνασσού, στα 1750 μέτρα ψηλά, κάτω από την κορφή του Μπαϊντάνη.

Η θέα είναι εντυπωσιακή ενώ η δέηση προς τα υπερκόσμια συνοδεύεται από το άγριο και επιβλητικό περιβάλλον.

Το ξωκλήσι των Αγίων Ταξιαρχών που γιορτάζει στις 6 Σεπτεμβρίου, κάτω από τα έλατα και τις απότομες κορφές του Παρνασσού, λίγο πριν από το οροπέδιο του Μπαϊντάνη, όπου ενώνεται η δέηση προς τα ουράνια με την έκσταση του περιβάλλοντος.

Το ξωκκλήσι του Αγίου Ιωάννη της Πάνιας, γιορτάζει στις 29 Αυγούστου, μέσα στο καταπράσινο περιβάλλον με τα τρεχούμενα νερά, ενώ το ιστορικό ξωκλήσι της Παναγιωτούς, γιορτάζει στις 8 Σεπτεμβρίου αφιερωμένο στους κυνηγούς οι οποίοι ετοιμάζουν βραστά κρέατα με Αραχωβίτικο κρασί.
Στο ξωκλήσι της Παναγιωτούς έχει αποτοιχιστεί αρχαία επιτύμβια στήλη και έχουν βρεθεί αρχαίοι τάφοι.

Ακόμη τα ξωκκλήσια της Ανάληψης (Πάνια, Παρνασσός), του Αγίου Στυλιανού (26 Νοεμβρίου), της Μεταμόρφωσης Σωτήρος (6 Αυγούστου), του Προφήτη Ηλία στο χιονοδρομικό κέντρο σε υψόμετρο 2225 μέτρων αλλά και στον ελαιώνα Αράχωβας, του Αγίου Τρύφωνα (1 Φεβρουαρίου), είναι συνδεδεμένα με τη ζωή της Αράχωβας.

Το κάθε ξωκλήσι είναι και μία μικρή πανήγυρη για τους Αραχωβίτες, που συνδέουν τη δέηση με τα υπερκόσμια μέσα από τις ομορφιές του περιβάλλοντος.